Prawdziwy piernik staropolski nie powstaje w jeden wieczór. Ciasto miodowe robiło się dawniej na kilka tygodni przed świętami i odstawiało w chłodne miejsce – dzięki temu mąka wchłania miód, przyprawy się przegryzają, a upieczony piernik jest miękki, aromatyczny i wilgotny.
Jeśli chcesz mieć go na stole w pierwszą niedzielę Adwentu, zagnieć ciasto teraz. Wymaga cierpliwości, ale prawie nie wymaga pracy – najważniejsze jest, by dać mu czas.
Składniki
- Porcje: 12 porcji
- Przygotowanie: 30 minut (+ 2–3 tygodnie dojrzewania)
- Gotowanie: 50 minut
Ciasto miodowe
- 500 g miodu (najlepiej wielokwiatowego)
- 100 g cukru
- 125 g masła
- 500 g mąki pszennej (typ 500)
- 250 g mąki żytniej (typ 720)
- 2 jajka
- 3 łyżki przyprawy do piernika
- 1 łyżeczka kakao (opcjonalnie)
Przed pieczeniem
- 2 łyżeczki sody oczyszczonej
- 3 łyżki mleka
- 50 g posiekanych suszonych śliwek lub skórki pomarańczowej (opcjonalnie)
Przygotowanie
- Miód, cukier i masło podgrzej w garnku na małym ogniu, mieszając, aż się rozpuszczą. Nie doprowadzaj do wrzenia. Odstaw do przestudzenia do letniej temperatury.
- Obie mąki wymieszaj z przyprawą do piernika i kakao, wsyp do miski. Dodaj jajka i przestudzoną masę miodową, następnie zagnieć gładkie, dość gęste ciasto.
- Ciasto zawiń w ściereczkę lub włóż do szczelnego naczynia i odstaw w chłodne, ciemne miejsce (spiżarnia, piwnica, ok. 10–15°C) na 2–3 tygodnie. Co kilka dni sprawdź, czy się nie wysuszyło.
- W dniu pieczenia wyjmij ciasto i zostaw na godzinę w temperaturze pokojowej. Sodę rozpuść w mleku i dokładnie wyrabiaj z ciastem przez kilka minut, aż się połączy. Dodaj śliwki lub skórkę.
- Keksówkę o długości ok. 30 cm wyłóż papierem do pieczenia. Włóż ciasto, wyrównij mokrą łyżką i piecz w 170°C (góra–dół) przez 45–55 minut, do suchego patyczka.
- Piernik wystudź w formie, zawiń w papier i ścierkę i przechowaj w chłodnym miejscu 3–5 dni, aż zmięknie.
Wskazówki
- Mąka żytnia nadaje klasyczny, staropolski smak – bez niej piernik będzie jaśniejszy i mniej korzenny.
- Nie podgrzewaj miodu do wrzenia, bo straci aromat i ciasto będzie gorzkawe.
- Jeśli ciasto po leżakowaniu jest bardzo twarde, dodaj 1–2 łyżki mleka i wyrabiaj dłużej.
- Nie krój piernika od razu po upieczeniu – dopiero po kilku dniach nabiera miękkości.
Przechowywanie
Upieczony piernik zawiń w papier do pieczenia i trzymaj w szczelnym pojemniku w chłodnym miejscu do 3 tygodni. Z czasem staje się coraz bardziej miękki.
Warianty
Gotowy piernik możesz przekroić na pół, przełożyć powidłami śliwkowymi i polać czekoladową polewą. Do ciasta można dodać też garść posiekanych orzechów włoskich.
